Bitcoin Ajandası

Ağ Etkisi Nedir?
  1. Anasayfa
  2. »
  3. Kripto Para
  4. »
  5. Ağ Etkisi Nedir?

Ağ Etkisi Nedir?

Esra Yılmaz Esra Yılmaz -
12 0

Ağ etkisi görüldüğünde ağa katılım sağlayan her kullanıcı üründe değer artırır. Bu da sonuç olarak daha fazla kullanıcı ile ağa katılım sağlayarak teşvik sağlarken de değer artırımına sebep olur. En önemli örnek olarak telefon verilebilir. Teknolojinin ortaya çıktığı ilk zamanlarda da yalnızca birkaç kişide telefon bulunmaktaydı ve dahası bu evlerde ağ kullanabilmek için de birbirlerine fiziksel bağlantı kurmaları gerekmektedir.

Teknoloji de ilerledikçe telefon alan kişilerin sayısında görülen artışın nedeniyle tüm telefon ağlarının değerinde de yükselme olmuştur. Doğru orantılı artan bu ilişkinin sonucunda da faydalar da artmıştır. Bu şekilde daha fazla kişide katılım sağlamasıyla tüm ağda değer yükselince ortaya pozitif bir döngü çıkmaktadır. Böylelikle artan kullanımlar da ağda üstel bir büyüme başlatmıştır.

Ağ Etkisi Türleri

Ağ Etkisi Türleri
Ağ Etkisi Türleri

İki tür ağ etkisi bulunmaktadır;

Doğrudan ağ etkisi: telefonda bahsedilen etki gibi artan kullanımlarında diğer kullanıcıların da değerinde artış gösterir.  

Dolaylı ağ etkisi: İlk olarak ağ etkisiyle kaynaklanarak ek ve tamamlayıcı avantajları sağlar. Örnek olarak kripto para açık kaynaklı olacaktır.

Güçlü olan bir projede çok yüksek bir değeri meydana getirdiği için yetenekli birçok geliştirici kod denetlemede yönelim gösterebilir. Bu katma değere göre en başından proje bünyesi değerinde çok yüksek kaynak yaratır. Bu etki de birleşerek büyüme başlar ve sonuç olarak rakiplere kıyasla önemli bir seviye üzerinden ağ etkisinde baskın liderlerin çıkmasına sebep olur.

Ağ Etkisi Örnekleri

Gün içinde örneklerle farklı birden fazla ürünlerle karşılaşmak söz konusudur. Bu durumların arasında öne çıkarak kullanıcılar için mevcut sosyal ağlardan kullanılan hizmetlerde daha fazla katılım sağlama eğilimlerini gösteren sosyal medyadır. Bu da insanlar için platformda katılıma teşvik etmesinden dolayı sektör hizmette tekele girer.

Eğer yeni bir şirket sosyal ağ platformu başlatmak isterse de kritik olarak kitle edinmek zorunda kalır ve bunun nedeni de piyasada lider ve sahip olunan ağ etkisinden rekabet açısından büyük bir avantaj sağlar.

Verilecek bir diğer iyi örnek ise araç paylaşımı yapmaktır. Uber ve Lyft’in uzun zamanlar sonucunda elde edilen ve ağ etkisinden rekabet içerisinde daha küçük bir kullanıcı tabanında yeni hizmetlerde zor aşamalardan geçer.

Aynı durum bir de çevrimiçi satışlarda Ebay ve Amazon gibi internet sitelerinde ve internet aramalarında Google, çevrimiçi ev kiralamalarda AirBNB, kurumsal işletim sistemleri gibi Microsoft ve iPhone ile Apple için de geçerli olmaktadır.

Bakıldığında ise iyi tasarlanan iş modellerine sahip olan ve kar amacını güden şirketler ağ etkisine sahip olmaz. Mesela Wikipedia, güçlü bir ağda açık kaynaklı projeler için en iyi örnektir.

Ağ Etkisi ve Kripto Paralar

Ağ Etkisi ve Kripto Paralar
Ağ Etkisi ve Kripto Paralar

Kripto para ve blockchain olduğunda dikkate alınması gereken bir konu olacaktır. Örnek olarak Bitcoin verildiğinde birçok alanda verdiği fayda ile aynı zamanda da güçlü bir etken olacaktır. Madencilerde ağ güvenliği desteklenir ve operasyonlarda sürdürme işlemini devam ederken likiditeye sahip olur. Fakat Bitcoin için benzer kullanımları hedef almasıyla birlikte ağın kurulduğu düşünülürse madenciler daha çok yüksek ödülle kazanım sağlar ancak likiditeleri de aynı olmaz. Riske girer ve likiditenin de gelecekte yükseleceğini umut eder. Ya da işlerini sürdürebileceklerini de tam tersi olarak bitcoin madenciliği yapmaya devam ederler. Bu şekilde çalışmaya devam eden, sunulan alternatifler üzerine teknik üstün ya da daha çok ödül sunarken yeni hizmet üzerinde işlem yapmak bu sefer mantıklı olmayabilir.

Bunlarla birlikte sadece Bitcoin altında bir sonuç vermez. Adil lansman sayesinde Bitcoin, kopyalanması son derecede zor, benzersiz özelliğe sahiptir. Bu da bir örnek olarak verildiğinde düşünce deneyleri olarak değerlendirilmesi daha doğru olacaktır.

Merkezi bulunmayan Merkeziyetsiz Finans (DeFi) dünyasına göre dikkatli davranıldığında önemli bir konu olacaktır. Bir hizmet ve hatta akıllı kontrat büyük bir avantaj sağlandığında bunu aşmak daha zor olacaktır. Ancak burada DEFİ hala daha yolun başındayken birçok kişi için kesin kazanım sağlayan ağ etkisinde elde edemeyen düşünce olacaktır.

Negatif Ağ Etkisi

Negatif ağ etkisinde ters yönde çalışma düzeni kurarsa her bir kullanıcı için ağda değer kazanmak için ağın değerinde düşüş yaşanacağı görülmektedir. Negatif olan ağda değer kazanımı olacağı anlamına gelir. Nedeni ise bu şekilde ağda ölçeklenme olabilmektedir. Fakat burada yeni kullanıcılar ağ değerinde düşüş yaşarsa durumun sonucunda ağda tıkanmalar görülebilir.

Örnek olarak gas ücretleri Ethereum’da mevcut bulunan bir sistemde açık artırma ile çalışır. En temelinde ise her kullanıcı eklendikçe kullanım artar ve bunların yanı sıra gas ücretlerinde de artış olur. Bunun nedeninin altında ise her bir kullanıcıda birbirlerinin önüne geçme isteğinin olmasıdır. Ancak bu durumda artışlar sonsuza kadar sürmez. Gas ücretlerinde çok yükseliş görülürse de bazı kullanıcılar ağı kullanmayı bırakır ve yüksek ücretlerle işlem yapmada mantıksızlık olur. Bu da negatif temel işlevdir.

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir